Υπεύθυνη Κηδεμονία Σκύλου
Υπεύθυνη κηδεμονία σκύλου είναι εκείνη που δημιουργεί τις προϋποθέσεις για τη συνολική ευεξία του τετράποδου. Τελευταία Αναθεώρηση: 28/01/2018 Παρά τα πολλά και σημαντικά οφέλη που προσφέρει η συνύπαρξη ανθρώπου – σκύλου και στις δύο πλευρές, η κηδεμονία σκύλου συνεπάγεται κάποιες υπευθυνότητες – πέρα από συγκεκριμένες νομικές υποχρεώσεις. Ο Dunbar (2001) αναφέρει σχετικά ότι οι περισσότεροι εν δυνάμει κηδεμόνες σκύλων έχουν άγνοια των προβλημάτων που θα συναντήσουν και δυστυχώς δεν γνωρίζουν πώς να τα αποτρέψουν ή να τα επιλύσουν. Οι κύριες υπευθυνότητες που αναλαμβάνουμε αποκτώντας σκύλο είναι οι παρακάτω: Μακροχρόνια Δέσμευση Ανάλογα με τη φυλή του, ο σκύλος θα μας συντροφεύει πιστά για 7 έως περισσότερα από 16 χρόνια. Αυτό σημαίνει ότι όταν αρρωστήσει είναι ευθύνη μας να τον κάνουμε καλά. Σημαίνει επίσης ότι όταν πάμε διακοπές θα πρέπει να βρούμε κατάλυμα που δέχεται κατοικίδια (ευτυχώς, ο σχετικός κατάλογος μεγαλώνει), ή να του εξασφαλίσουμε κατάλληλη φροντίδα σε περίπτωση που επιλέξουμε να τον αφήσουμε πίσω. Εκτός από συναισθηματική, η δέσμευση που αναλαμβάνουμε είναι και οικονομική: είναι καλό να γνωρίζουμε ότι ένας μεγαλόσωμος σκύλος είναι πιθανό να έχει 10πλάσια έξοδα για διατροφή, αξεσουάρ, παιχνίδια, αντιπαρασιτική προστασία, κ.ά. σε σχέση με έναν μικρόσωμο. Αφιέρωση Χρόνου Ο σκύλος έχει συγκεκριμένες ανάγκες, όπως είναι οι καθημερινές βόλτες, το τακτικό παιχνίδι, η εκπαίδευση, η κατάλληλη διατροφή και οι συχνές νοητικές και αθλητικές δραστηριότητες. Οι συχνές βόλτες με το σκύλο είναι εξαιρετικά σημαντική υπευθυνότητα για κάθε κηδεμόνα. Πρόσφατη έρευνα του Πανεπιστημίου του Bristol που πραγματοποιήθηκε σε 4.000 κηδεμόνες σκύλων έδειξε ότι οι σκύλοι που δεν έπαιζαν αρκετά είχαν προβλήματα συμπεριφοράς όπως ανησυχία, επιθετικότητα, κλαψούρισμα και ανυπακοή (Gabbard, 2014). Ο Βρετανικός Κυνολογικός Όμιλος προτείνει ότι οι μεγαλόσωμες φυλές όπως τα λαμπραντόρ και οι γερμανικοί ποιμενικοί χρειάζονται τουλάχιστον 2 ώρες καθημερινής άσκησης και δραστηριοτήτων. Αν και οι καιρικές συνθήκες δεν θα είναι πάντα ιδανικές, οι καθημερινές βόλτες είναι ταυτόχρονα ωφέλιμες και για τον κηδεμόνα (υγεία, άσκηση, ευχαρίστηση), ενώ επιπλέον αποτελούν εξαιρετικές ευκαιρίες ανάπτυξης της σχέσης κηδεμόνα – σκύλου και χτισίματος εμπιστοσύνης. Τι Είδους Σκύλος μου Ταιριάζει; Ενώ είναι σημαντικό να μας αρέσει ο σκύλος μας αισθητικά, η απόφαση απόκτησης μικρόσωμου, μεσαίου μεγέθους ή μεγαλόσωμου σκύλου είναι καλό να στηρίζεται και σε αντικειμενικά κριτήρια, όπως είναι οι οικονομικές συνέπειες της κάθε επιλογής, αλλά και ο τρόπος ζωής μας. Ο Αμερικανικός Κυνολογικός Όμιλος υποστηρίζει ότι είναι λάθος να επιλέξουμε έναν μεγαλόσωμο αθλητικό σκύλο αν δεν έχουμε τη δυνατότητα και την πρόθεση να ανταποκριθούμε στις αυξημένες ανάγκες του για καθημερινή άσκηση. Σχετικά με τις φυλές, αξίζει να σημειωθεί ότι ενδεχομένως αυτές να μη διαφέρουν τόσο πολύ μεταξύ τους όσο νομίζουμε. Περισσότερα για τις φυλές των σκύλων εδώ και εδώ. Αγάπη, Σεβασμός, Φροντίδα Από τη στιγμή που παίρνουμε την απόφαση να γίνουμε κηδεμόνες ενός σκύλου, του φερόμαστε με αγάπη και με σεβασμό στη διαφορετική φύση του. Φροντίζουμε για την κατάλληλη διατροφή του, του παρέχουμε διαρκή πρόσβαση σε καθαρό νερό, τον πηγαίνουμε βόλτα οπωσδήποτε δύο φορές την ημέρα, και του προσφέρουμε τακτική κτηνιατρική περίθαλψη που περιλαμβάνει εμβόλια, αντιπαρασιτική προστασία και πιθανές θεραπείες. Το καλοκαίρι τον προστατεύουμε από την απευθείας έκθεση στον ήλιο και δεν τον αφήνουμε στο αυτοκίνητο, ούτε με ανοιχτά παράθυρα υπό σκιά. Το καθημερινό βούρτσισμα αποτελεί καλή πρακτική που θα συμβάλλει και στη διατήρηση της καθαριότητας του σπιτιού. Υπομονή, Επιμονή, Ηρεμία Οι πρώτοι μήνες συμβίωσης με το κουτάβι είναι οι πιο απαιτητικοί. Θα ήταν δίκαιο να υπενθυμίζουμε στον εαυτό μας τη διαφορετική φύση του σκύλου, το νεαρό της ηλικίας του, και το γεγονός ότι βρέθηκε ξαφνικά σε νέο περιβάλλον και με νέα παρέα. Είναι χρήσιμο να γνωρίζουμε ότι το κουτάβι θα κάνει ό,τι μπορεί για να αφομοιώσει γρήγορα όλα όσα προσπαθούμε να του μάθουμε. Ο τρόπος μας θα πρέπει να χαρακτηρίζεται από το τρίπτυχο υπομονή-επιμονή-ηρεμία στον μέγιστο δυνατό βαθμό. Τουλάχιστον κατά τον πρώτο 1,5 χρόνο, όταν μένει μόνος στο σπίτι είναι καλό να μην έχει πρόσβαση σε αντικείμενα που μπορεί να δαγκώσει, εκτός από την τροφή και τα παιχνίδια του. Υπομονή, επιμονή και ηρεμία πρέπει να επιδείξουμε και στην εκπαίδευση τουαλέτας, στο τράβηγμα του λουριού στις βόλτες, αλλά και στη φυσική ανάγκη του σκύλου να μυρίζει παρατεταμένα κάποια δέντρα ή το γρασίδι· η όσφρηση είναι η σημαντικότερη αίσθηση των σκύλων. Κοινωνικοποίηση Είναι πολύ σημαντικό για το σκύλο να μάθει από νωρίς να συνυπάρχει με άλλους σκύλους, αλλά και με ανθρώπους. Προοδευτικά τον φέρνουμε σε επαφή με διαφορετικά περιβάλλοντα ώστε να μπορεί να λειτουργεί απροβλημάτιστα σε ποικιλία καθημερινών συνθηκών, όπως είναι η κίνηση και ο θόρυβος των δρόμων, τα πάρκα κλπ. Στο σπίτι θέτουμε από νωρίς τα αποδεκτά πλαίσια συμπεριφοράς, όπως το αν θα επτρέπεται να ανεβαίνει στον καναπέ, πού θα κοιμάται, πού θα τρώει, κλπ. Οφείλουμε να αναλογιστούμε το γεγονός ότι ζητάμε από το σκύλο μας να μάθει πάρα πολλά πράγματα σε ιδιαίτερα σύντομο χρονικό διάστημα. Με δεδομένο ότι ο πρώτος χρόνος ζωής των σκύλων αντιστοιχεί σε 12 ως 20 «συμπιεσμένα» ανθρώπινα χρόνια, οι σκύλοι καλούνται να προσαρμοστούν στον τρόπο ζωής μας και να ενηληκιωθούν μέσα στους πρώτους μήνες της ζωής τους. Καθαριότητα Πέρα από νομική υποχρέωση, το μάζεμα των περιττωμάτων του σκύλου μας αποτελεί και ηθική υπευθυνότητα. Αν έχουμε αρσενικό σκύλο, δεν τον αφήνουμε να λερώνει τοίχους πολυκατοικιών, καταστήματα, κάδους, κολώνες ή αυτοκίνητα. Στις βόλτες χρησιμοποιούμε λουρί, ο σκύλος μας περπατά από την πλευρά του πεζοδρομίου που βρίσκονται τα δέντρα, και έχουμε συχνά την προσοχή μας στραμμένη σε αυτόν. Πολλοί ειδικοί προτείνουν λούσιμο μία φορά το μήνα κατά τους χειμερινούς μήνες, και δύο φορές το μήνα το καλοκαίρι. Εκπαίδευση Ανάλογα με τον διαθέσιμο χρόνο και την εμπειρία μας, αλλά και την ηλικία του σκύλου όταν αποκτήθηκε, αν ήταν αδέσποτος, τη μεταχείριση από τυχόν προηγούμενο κηδεμόνα, το μέγεθος, τον χαρακτήρα του, κλπ. είναι πιθανό να χρειάζεται εκπαίδευση από ειδικούς. Καθώς είμαστε υπεύθυνοι για όποιο λάθος κάνει, και όντας απολύτως φυσικό να κάνει αρκετά λάθη ως κουτάβι, είναι σημαντικό να ασχοληθούμε με την εκπαίδευσή του από την αρχή συστηματικά, και με σωστή νοοτροπία. Εφόσον γίνει από εμάς, η εκπαίδευση θα πρέπει να είναι συνεπής και όσο το δυνατό πιο ομοιόμορφη μεταξύ των μελών του νοικοκυριού. Στα Πάρκα Σκύλων Ενώ η κοινωνικοποίηση του σκύλου είναι σημαντική, είναι χρήσιμο να αναφερθεί ότι στα
Αποτελεσματική Επικοινωνία με τον Σκύλο
Η αποτελεσματική επικοινωνία με τον σκύλο παίζει πολύ σημαντικό ρόλο στην ποιότητα της σχέσης που αναπτύσσουμε μαζί του. Τελευταία Αναθεώρηση: 10/03/2018 Οι τρόποι που μπορούμε να επικοινωνήσουμε με το σκύλο μας είναι 4: με χειρονομίες, κινήσεις και στάσεις του σώματος, εκφράσεις του προσώπου, και λέξεις ή φράσεις – κλειδιά (Case 2017). Έρευνα που πραγματοποιήθηκε σε Κολέγιο της Νότιας Καρολίνας και δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Behavioural Sciences, έδειξε ότι ένα θηλυκό Border Collie ηλικίας 9 ετών κατάφερε να ονομάσει σωστά 1.022 διαφορετικά αντικείμενα (BBC, 2010). Ωστόσο, οι ίδιοι οι ερευνητές μας πληροφορούν ότι η έρευνα διενεργήθηκε έπειτα από 3 χρόνια εντατικής εκπαίδευσης του σκύλου από ειδικούς (Pilley & Reid, 2011). Αν και εντυπωσιακή, η επίδοση αυτή δεν μπορεί να επιτευχθεί από τον μέσο σκύλο. Επιπλέον, η Hecht (2012) υπογραμμίζει ότι η σωστή ονομασία των αντικειμένων δεν είναι το παν, και ότι μόνο κάποιοι σκύλοι έχουν δείξει αυξημένη νοητική ικανότητα ώστε να μπορούν να διακρίνουν μεταξύ πράξεων και πραγμάτων. Ο Coren (αναφέρεται στο Animal Planet, 2012) υποστηρίζει ότι ο μέσος σκύλος μπορεί να καταλάβει περίπου 165 λέξεις, ίσως και περισσότερες μέσω εκπαίδευσης. Τονίζει όμως ότι η συνέπεια είναι κλειδί, τόσο στις σταθερές ονομασίες των εντολών και των αντικειμένων, όσο και στη μη λεκτική επικοινωνία. Αυτό σημαίνει ότι για το σκύλο, το «μη» και το «όχι», ή το «μείνε» και το «περίμενε», είναι διαφορετικές εντολές· προκειμένου να τις καταλάβει και να έχει τη δυνατότητα να ανταποκριθεί, χρειάζεται ξεχωριστή εκπαίδευση. Το ίδιο ισχύει και στη μη λεκτική επικοινωνία, όπου οι εκφράσεις, οι κινήσεις των χεριών και η στάση του σώματος που συνοδεύουν τις εντολές θα πρέπει να είναι επίσης συνεπείς. Αυτό δεν είναι εύκολο να επιτευχθεί, ιδιαίτερα όταν ασχολούνται με το σκύλο διαφορετικοί άνθρωποι καθημερινά. Παρομοίως, αν δεν θέλουμε ο σκύλος μας να ανεβαίνει στον καναπέ ή στο κρεβάτι ή αν θέλουμε να τρώμε ανενόχλητοι στο τραπέζι, θα πρέπει να είμαστε εξίσου απόλυτοι. Αν κάποιο μέλος της οικογένειας του επιτρέψει κάτι που ένα άλλο του απαγορεύει, ο σκύλος θα ελπίζει κάθε φορά ότι η «παρασπονδία» θα επαναληφθεί. Η μη λεκτική επικοινωνία περιλαμβάνει τον τόνο της φωνής, τις εκφράσεις του προσώπου, τις χειρονομίες, και τη στάση του σώματος. Ο Pongrazc αναφέρει ότι η μαθησιακή ικανότητα των σκύλων αναπτύσσεται με τον χρόνο, ενώ ο Miklosi (αναφέρονται στον Dale, 2015) συμπληρώνει ότι οι σκύλοι μπορούν να διαβάσουν τις χειρονομίες μας και μαθαίνουν πολλά παρατηρώντας μας. Η Case (2017) καταγράφει ότι οι σκύλοι είναι πραγματικά ειδικοί στην ερμηνεία της ανθρώπινης γλώσσας του σώματος και ότι αυτή η εξειδίκευση οφείλεται περισσότερο σε επίκτητους παράγοντες και λιγότερο σε εγγενείς. Με αυτή την άποψη συμφωνούν και οι Pongracz κ.ά. (2005), οι οποίοι εξέτασαν τις νοητικές ικανότητες των 10 δημοφιλέστερων φυλών σκύλων και συμπέραναν ότι οι διαφορές που εντοπίστηκαν οφείλονταν περισσότερο στη γενική κατηγορία στην οποία ανήκαν οι σκύλοι (π.χ. βοηθητικοί, φύλακες, κυνηγετικοί), και λιγότερο σε παράγοντες όπως η φυλή και η ηλικία τους. Οι ίδιοι συγγραφείς κατέληξαν στο σημαντικό συμπέρασμα ότι η κοινωνικοποίηση και οι κοινές δραστηριότητες του κηδεμόνα με τον σκύλο μπορούν να ξεπεράσουν τις γενικές νοητικές δυνατότητες που γνωρίζουμε ότι έχει η κάθε φυλή. Περισσότερα για τις φυλές των σκύλων, εδώ και εδώ. Τέλος, ο Andics κ.ά. (2016) από το Πανεπιστήμιο της Βουδαπέστης απέδειξαν ότι τα αριστερά και δεξιά ημισφαίρια των εγκεφάλων 13 εκπαιδευμένων σκύλων που συμμετείχαν στην έρευνα έχοντας υποβληθεί σε μαγνητική τομογραφία ενεργοποιήθηκαν ταυτόχρονα μόνο όταν το νόημα της λέξης που εκφραζόταν από τους ερευνητές ταίριαζε με τον τόνο της φωνής τους. Για παράδειγμα, η ταυτόχρονη ενεργοποίηση και των 2 ημισφαιρίων συνέβαινε μόνο όταν το «μπράβο» συνοδευόταν από αντίστοιχα ενθουσιώδη τόνο της φωνής. Σύμφωνα με τους ερευνητές, σε αυτές τις περιπτώσεις οι σκύλοι ήταν πραγματικά ευτυχισμένοι. Συμπερασματικά, η επικοινωνία μας με το σκύλο είναι χρήσιμο να περιλαμβάνει τόσο λεκτικές, όσο και μη λεκτικές μεθόδους. Η καθημερινότητα των σκύλων με τους ανθρώπους, αλλά και η φύση, τους καθιστά ειδικούς στο δεύτερο κομμάτι, ενώ η ικανότητά τους σε αυτό βελτιώνεται καθώς μας παρατηρούν. Αν και μπορούν να απομνημονεύσουν την ονομασία πολλών πραγμάτων, δεν έχουν όλοι οι σκύλοι τη δυνατότητα να διακρίνουν μεταξύ πράξεων και αντικειμένων. Είναι απαραίτητο να γνωρίζουν καλά λίγες λέξεις, αλλά είναι εξίσου σημαντικό αυτές να συνοδεύονται από αντίστοιχο τόνο της φωνής. Σε γενικές γραμμές, η επικοινωνία μας με το σκύλο θα πρέπει να είναι σε ήπιους και φιλικούς τόνους, και να γινόμαστε ενθουσιώδεις όταν τον επιβραβεύουμε και κοφτοί-αυστηροί όταν κάνει κάτι που δεν θέλουμε. Η συνέπεια στις εκφράσεις μας (λεκτικές και μη), αλλά και η θεατρικότητα – δηλαδή ο συγχρονισμός ύφους, φωνής, νοήματος της λέξης και κινήσεων του σώματος με τρόπο παραστατικό – είναι κλειδιά. Πηγές: Andics, A. Gabor, A. Gacsi, M. Farago, T. Szabo, D. & Miklosi, A., (2016) Neural Mechanisms for Lexical Processing in Dogs. Science 353 (6303): 1030-1032. Ηλεκτρονική πρόσβαση στις 26/5/2017. Animal Planet, (2012) How Many Words Do Dogs Know? (15 May). Ηλεκτρονική πρόσβαση στις 25/5/2017. BBC News, (2010) Chaser the Border Collie ‘Knows More than 1.000 Words‘ (23 December). Ηλεκτρονική πρόσβαση στις 26/5/2017. Case, L.P., (2017) Missing the Point. The Science Dog (24 May). Ηλεκτρονική πρόσβαση στις 26/5/2017. Dale, S., (2015) Questions on How Dogs Communicate Getting Answered. Chicago Tribune (4 November). Ηλεκτρονική πρόσβαση στις 26/5/2017. Hecht, J., (2012) Say What? What our Words Mean to Dogs. Bark (Nov – Dec). Ηλεκτρονική πρόσβαση στις 25/5/2017. Pilley, J.W. & Reid, A.K., (2011) Border collie comprehends object names as verbal referents. Behavioural Processes 86: 184-195. Ηλεκτρονική πρόσβαση στις 25/5/2017. Pongracz, P., Miklosi, A., Vida, V. & Csanyi, V., (2005) The Pet Dogs Ability to Learn from a Human Demonstrator in a Detour Task is Independent from the Breed and Age. Applied Animal Behaviour Science 90: 309-323. Ηλεκτρονική πρόσβαση στις 26/5/2017.
Η Ηλικία του Σκύλου σε Ανθρώπινα Χρόνια
Η επικρατούσα άποψη ότι η ηλικία του σκύλου σε ανθρώπινα χρόνια υπολογίζεται βάσει της αναλογίας 7 προς 1 είναι ανακριβής. Τελευταία Αναθεώρηση: 24/10/2023 Ο Lebeau, το 1953, ήταν ο πρώτος που διαπίστωσε πως η σχέση μεταξύ των ανθρώπινων ετών με τα χρόνια του σκύλου δεν μπορεί να είναι σταθερή στο χρόνο και, επομένως, ο υπολογισμός της ηλικίας του σκύλου σε ανθρώπινα χρόνια δεν είναι σωστό να βασίζεται σε έναν απλό πολλαπλασιασμό με το 7. Αν ίσχυε η αναλογία του 7 προς 1, τότε πολλοί άνθρωποι θα μπορούσαν να αναπαράγουν στην ηλικία των 7 ετών και να ζήσουν 150 χρόνια. Μελετώντας τη διάρκεια ζωής των ανθρώπων και των σκύλων, καθώς επίσης και συγκεκριμένους «σταθμούς» στις ζωές τους όπως είναι η εφηβεία, η ενηλικίωση και τα γηρατειά, ο Lebeau επινόησε ένα πιο ακριβές σύστημα υπολογισμού της αντιστοιχίας. Σύμφωνα με αυτό, το πρώτο έτος ζωής των σκύλων ισούται με 15 ανθρώπινα, το δεύτερο αντιστοιχεί σε 9, ενώ κάθε επόμενο έτος σκύλου αντιστοιχεί σε περίπου 4 χρόνια ανθρώπου. Ο κανόνας αυτός παρέμεινε αποδεκτός από τους ερευνητές και τους κτηνιάτρους επί σχεδόν 50 χρόνια. Το 1997 μια ομάδα κτηνιάτρων με επικεφαλής τον Patronek παρατήρησε ότι ο Lebeau δεν είχε λάβει υπόψη του παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν τη διάρκεια ζωής των σκύλων αλλά και το ρυθμό της γήρανσής τους, όπως είναι η φυλή, το μέγεθος και τα κιλά. Αν και δεν είναι ακόμη ξεκάθαρο γιατί οι μεγαλόσωμοι σκύλοι ζουν λιγότερο από τους μικρόσωμους, η αντίστροφη σχέση μεταξύ μεγέθους και διάρκειας ζωής των σκύλων έχει αποδειχθεί επαρκώς από πολλές έρευνες. Σε μία από αυτές, η Cornelia Kraus – εξελικτική βιολόγος στο Πανεπιστήμιο του Göttingen – και η ομάδα της κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι κάθε επιπλέον 2 κιλά σωματικού βάρους μείωνε το προσδόκιμο ζωής ενός σκύλου κατά περίπου έναν μήνα. Χρονολογική Ηλικία Σκύλου (Χρόνια) Βάρος Σκύλου (kg) Έως 10 10 – 25 25 – 50 50 και άνω 1 15 15 15 12 2 24 24 24 22 3 28 28 28 31 4 32 32 32 38 5 36 36 36 45 6 40 42 45 49 7 44 47 50 56 8 48 51 55 64 9 52 56 61 71 10 56 60 66 79 11 60 65 72 86 12 64 69 77 93 13 68 74 82 100 14 72 78 88 107 15 76 83 93 114 16 80 87 99 212 Πίνακας 1: Πίνακας Αντιστοιχίας της Ηλικίας των Σκύλων σε Ανθρώπινα Χρόνια. Πηγή: American Kennel Club Τα Στάδια Ζωής του Σκύλου Τον Απρίλιο του 2021 στο περιοδικό Frontiers in Veterinary Science δημοσιεύθηκε ανασκόπηση προηγούμενων μελετών όπου εξετάστηκε ο αντίκτυπος της ηλικίας των σκύλων στην υγεία τους. Σύμφωνα με την υπεύθυνη της έρευνας Dr Harvey «Πολλοί σκύλοι ενός έτους έχουν φτάσει στο πλήρες ύψος τους και οι περισσότεροι θα έχουν περάσει την εφηβεία ή θα πλησιάζουν στο τέλος της, επομένως σίγουρα δεν αντιστοιχούν σε ένα επτάχρονο παιδί!» Στην έρευνα έγινε προσπάθεια να προσδιοριστεί πότε ένας σκύλος είναι κουτάβι, ενήλικας, ηλικιωμένος και σε βαθιά γεράματα. Τα ευρήματα δείχνουν ότι ένας σκύλος ενός έτους είναι ένας νεαρός που μόλις τελειώνει την εφηβεία και αντιστοιχεί με έναν άνθρωπο 15 ετών. Αλλά μόλις έναν χρόνο αργότερα, σε ηλικία δύο ετών, οι σκύλοι έχουν φτάσει στην πλήρη ωριμότητα, σε αντιστοιχία με έναν άνθρωπο ηλικίας 24 ετών. Οι σκύλοι θεωρείται ότι εισέρχονται στην τρίτη ηλικία γύρω στα 7 τους χρόνια, και θεωρούνται πολύ γέρικοι (αρχίζουν να έχουν προβλήματα υγείας) σε ηλικία 12 ετών και άνω. Γιατί Είναι Σημαντική η Γνώση της Πραγματικής Ηλικίας του Σκύλου; Η γνώση της πραγματικής, ή «φυσιολογικής» ηλικίας του σκύλου, είναι χρήσιμη γιατί μας βοηθά να ανταποκρινόμαστε αποτελεσματικότερα στις αντίστοιχες ιδιαίτερες ανάγκες διατροφής, άσκησης και φροντίδας του. Για παράδειγμα, οι κτηνίατροι συστήνουν να γίνονται εξετάσεις γήρατος στους μικρόσωμους σκύλους στα 11 χρόνια περίπου, στους μεσαίου μεγέθους σκύλους γύρω στα 9, και στους μεγαλόσωμους περίπου στα 7 έτη. Πηγές AKC (2023) “How to Calculate Dog Years to Human Years”, American Kennel Club, 22 Sep. Fernandez, C. (2021) “Does my Dog Need Senior Dog Food?”, PetMD, 5 Jan Harvey, D. N. (2021) “How Old Is My Dog? Identification of Rational Age Groupings in Pet Dogs Based Upon Normative Age-Linked Processes”, Frontiers in Veterinary Science, 27 April. Kraus, C., Pavard, S. & Promislow D.E.L., (2013). The Size – Life Span Trade-Off Decomposed: Why Large Dogs Die Young. The American Naturalist, Vol. 181, pp. 492 – 505. Patronek, G.J. Waters, D.J. & Glickman L.T., (1997). Comparative Longevity of Pet Dogs and Humans: Implications for Gerontology Research. Journal of Gerontology: Biological Sciences, Vol. 52A(3), pp. B171 – B178. Orwig, J., (2014). No, a Dog’s Year Isn’t Equivalent to 7 Human Years, Business Insider (9 October). Than, K., (2013). Large Dogs Age Faster, Die Younger. Inside Science (8 March).
Οι Σκύλοι Δεν Απολαμβάνουν την Ανθρώπινη Αγκαλιά
Συνήθως οι σκύλοι δεν απολαμβάνουν την ανθρώπινη αγκαλιά (και μας το δείχνουν). Αν θέλουμε να προσφέρουμε στο σκύλο μας το καλύτερο δυνατό, είναι απαραίτητο να γνωρίζουμε τι πραγματικά τους ευχαριστεί. Τελευταία Αναθεώρηση: 29/08/2018 Οι σκύλοι είναι ζώα δρομείς (Myers κ.ά., 2018), γεγονός που σημαίνει ότι μπορούν (και τους αρέσει) να τρέχουν γρήγορα και για μεγάλες αποστάσεις. Σύμφωνα με τον Coren (2016), η πρώτη γραμμή άμυνας των σκύλων σε περίπτωση που αισθανθούν απειλή είναι η φυγή. Ο «εγκλωβισμός» τους σε αγκαλιά περιορίζει τη δυνατότητά τους να τρέξουν, γεγονός που αυξάνει τα επίπεδα άγχους τους· άν το άγχος αυτό γίνει αρκετά έντονο, ενδέχεται να δαγκώσουν. Η McConnell (αναφέρεται στην Heimbuch, 2016) υποστηρίζει ότι η αγκαλιά δεν περιλαμβάνεται στο ρεπερτόριο συμπεριφορών των σκύλων. ‘Οταν δύο σκύλοι χαιρετιούνται μεταξύ τους, και ανάλογα με το αν γνωρίζονται ήδη, τα φύλα τους, αν υπάρχουν άλλα σκυλιά στο χώρο κλπ., θα μυριστούν, θα κουνήσουν την ουρά τους, και θα εκτείνουν τα μπροστινά τους πόδια χαμηλώνοντας το στήθος τους σε ένδειξη φιλικού χαιρετισμού. Η πλησιέστερη χειρονομία των σκύλων προς την ανθρώπινη αγκαλιά είναι αν κάποιος βάλει το ένα ή και τα δύο μπροστινά του πόδια επάνω στον άλλο. Όμως αυτή η συμπεριφορά συνήθως αποτελεί ένδειξη κυριαρχίας και επιβολής ελέγχου – κάτι που ισχύει ακόμη και όταν συμβαίνει κατά τη διάρκεια παιχνιδιού. Χωρίς να είναι απαραίτητα επιθετική κίνηση, η κοντινότερη χειρονομία στην ανθρώπινη αγκαλιά, όταν εκφράζεται από την πλευρά του σκύλου είναι μια δυναμική, αποφασιστική και έντονη συμπεριφορά (Heimbuch, 2016). Με την άποψη αυτή συμφωνεί και η Donovan (2016), η οποία σημειώνει ότι κάποιες φυλές σκύλων, ιδιαίτερα αυτές που εκπαιδεύονται για θεραπευτικούς σκοπούς, μπορούν να ανεχθούν την αγκαλιά· ωτσόσο, σε γενικές γραμμές οι σκύλοι δεν την απολαμβάνουν. Προκειμένου να επικοινωνήσουν μαζί μας και μεταξύ τους, οι σκύλοι βασίζονται στη γλώσσα του σώματος. Η τοποθέτηση ενός άκρου πάνω σε άλλο σκύλο είναι ένας τρόπος άσκησης κυριαρχίας και μπορεί να προκαλέσει σύγχυση, ή να ερμηνευθεί ως απειλή. Ο Coren (2016) παρατήρησε 250 φωτογραφίες από το Google και το Flickr που δείχνουν ανθρώπους να αγκαλιάζουν σκύλους. Διαπίστωσε ότι σε ποσοστό 81,6% οι σκύλοι έδειχναν τουλάχιστον ένα σημάδι δυσαρέσκειας, αναστάτωσης, ανησυχίας, νευρικότητας, ή άγχους. Τέτοια ήταν το κλείσιμο των ματιών, το γλείψιμο των χειλιών, η στροφή του κεφαλιού για αποφυγή οπτικής επαφής, το κατέβασμα των αυτιών, κ.ά. Μόνο το 7,6% των σκύλων έδειχναν ευχαριστημένοι με την αγκαλιά, ενώ το υπόλοιπο 10,8% εξέφραζε ουδέτερη στάση (Coren, 2016). Η Hanson (2016) αναφέρει ότι η συγκεκριμένη έρευνα δεν αποδεικνύει τα παραπάνω ποσοστά καθώς οι φωτογραφίες που επιλέχθηκαν δεν είναι αντιπροσωπευτικές του τρόπου που αισθάνονται για την αγκαλιά όλοι οι σκύλοι· επιπλέον, υποστηρίζει ότι είναι πιθανό οι σκύλοι να αισθάνονταν αμήχανα και να έδειχναν απρόθυμοι λόγω του «στησίματος» της φωτογραφίας. Ωστόσο, παραδέχεται ότι τα αποτελέσματα της έρευνας συμφωνούν με άλλες μελέτες, και αποδέχεται ότι σε γενικές γραμμές οι σκύλοι δεν απολαμβάνουν τις αγκαλιές. Ειδικότερα, κάποιοι σκύλοι κάνουν απολύτως σαφές ότι δεν τους αρέσουν οι αγκαλιές και δεν τις ανέχονται. Οι περισσότεροι τις υπομένουν αλλά δεν τους αρέσει, και άλλοι λατρεύουν τις αγκαλιές από τους έμπιστους κηδεμόνες τους, αλλά όχι από τρίτους (Heimbuch, 2016). Η ίδια συγγραφέας αναφέρει χαρακτηριστικά ότι οι σκύλοι αγαπούν δυνατά, αλλά με τον δικό τους, κυνικό (κυριολεκτικά) τρόπο· αντίθετα, εμείς δείχνουμε αγάπη και τρυφερότητα με τον τρόπο που το κάνουν τα πρωτεύοντα θηλαστικά. Υπάρχουν όμως και εξαιρέσεις: φυλές σκύλων όπως τα Golden Retriever και τα Lambrador Retriever (ιδιαίτερα τα κουτάβια) έχουν δείξει ότι αρέσκονται σε όλων των ειδών τα αγγίγματα και τις εκδηλώσεις στοργής. Ωστόσο, για τους περισσότερους σκύλους η αγκαλιά είναι μια αφύσικη συμπεριφορά, ακόμη κι όταν τη λαμβάνουν από γνωστό ή αγαπημένο πρόσωπο. Ο Αμερικανικός Κτηνιατρικός Όμιλος Ζωικής Συμπεριφοράς προειδοποιεί ότι οι άνθρωποι που αγκαλιάζουν σκύλους που δεν αρέσκονται στις αγκαλιές κινδυνεύουν να δαγκωθούν (King, 2018). Ειδικά όταν εκφράζεται από τρίτους, ο άγαρμπος εγκλωβισμός του σκύλου σε αγκαλιά δεν λαμβάνεται από το τετράποδο ως κίνηση τρυφερότητας αλλά ως πιθανή απειλή που τους παγιδεύει, τους αγχώνει και τους στερεί τη δυνατότητα να κινηθούν ελεύθερα. Αυτό είναι κάτι που κάνουν συχνά τα παιδιά, με αθώες προθέσεις, που όμως οι σκύλοι δεν μπορούν να καταλάβουν. Και τα μικρά παιδιά απολαμβάνουν την αγκαλιά από τους γονείς τους ή από κάποιον που εμπιστεύονται, όχι όμως από ξένους. Οι σκύλοι, που παραμένουν από νοητική άποψη παιδιά καθόλη τη διάρκεια της ζωής τους, αισθάνονται εξίσου άβολα και ανασφαλείς. Αν αισθανθούν αρκετά παγιδευμένοι και υπό απειλή, είναι πιθανό να χρησιμοποιήσουν τα δόντια τους. Σε κάθε περίπτωση, προτείνεται να αφήνουμε στον σκύλο την πρωτοβουλία να έρθει σε στενή επαφή μαζί μας εφόσον το θέλει, και δεν θα πρέπει ποτέ να τον στιμώχνουμε σε μέρη όπου δεν υπάρχει δυνατότητα διαφυγής – π.χ. σε γωνίες (Fantegrossi, 2018). Κατά βάση, για τον σκύλο αγάπη είναι λίγα ελαφριά χτυπηματάκια, μια επιβεβαιωτική έκφραση, ένα θετικό νεύμα, κάποιο επιφώνημα επιβράβευσης, ή/και ίσως μια λιχουδιά (Coren, 2016). Είναι σημαντικό να αναγνωριστεί ότι σε γενικές γραμμές οι σκύλοι δεν απολαμβάνουν την ανθρώπινη αγκαλιά, ιδιαίτερα από τρίτους, και να το μάθουμε στα παιδιά. Πηγές Coren, S., (2016) “The Data Says: Don’t Hug the Dog”, Psychology Today (13 April). Ηλεκτρονική πρόσβαση στις 23/5/2017. Donovan, L., (2016) “Do Dogs Really Dislike Hugs?”, American Kennel Club (26 April). Ηλεκτρονική πρόσβαση στις 23/5/2017. Fantegrossi, D. (2018) “Dog Welcomes his Dad Home With the Sweetest Hug”, IHeartDogs (Jan 25). Ηλεκτρονική πρόσβαση στις 3/3/2018. Hanson, H., (2016) “Your Dog May Very Well Hate Hugs, But This Study Didn’t Prove it”, The Huffington Post, Science (27 April). Ηλεκτρονική πρόσβαση στις 20/5/2017. Heimbuch, J., (2016) “Why Dogs Don’t Like to Be Hugged”, Mother Nature Network (27 April). Ηλεκτρονική πρόσβαση στις 24/5/2017. King, A. (2018) “Ever Wonder Why Some Dogs Don’t Like Hugs? This Will Tell You”. IHeartDogs (29 Jan). Ηλεκτρονική πρόσβαση στις 3/3/2018. Myers, P., Espinosa, R., Parr, C.S., Jones, T., Hammond, G.S. & Dewey, T.S. (2018), The Animal Diversity Web (online) University of Michigan Museum of Zoology. Ηλεκτρονική πρόσβαση στις 3/3/2018.
